[Opinie] Doel als kunstenaarsdorp! / Of als basis voor bloed, bodem, eer en trouw?

Is Doel defintief verloren? De Doelenaars blijven vechten. Ze doen dat op vele fronten. Ook op het culturele, artistieke terrein. Donderdag 4 september werden in "Den Hopsack", in het centrum van Antwerpen, de "Doel-Solidariteitsweken" op gang geschoten.

Dinsdag 19 augustus 2008. De dag voordien waren de afbraakwerken aan 18 huizen in Doel gestart. (Foto Will Broex, Solidair)

Met beeldend werk van inwoners van Doel en simpatisanten. De jongste kunstenaar is 4,5 jaar, de oudtse 82. De werken baden in een nostalgische sfeer, met titels als: "Verlaten - Huiskamer". Vele zijn assemblages met materiaal afkomstig van de verwoesting. Het zijn gebroken spiegels uit een nabij verleden, toen het nog goed was. Zoals een foto van "het huis met de rozentuin", dat gesloopt is (http://www.kunstdoel.net).

KUNSTENDORP DOEL EN "RUIGOORD"

Op de openingsavond was veel volk, ook veel echte Doelenaars die in hun dorp willen blijven wonen, hoe dan ook. Uit de uitnodiging: "De 200 resterende inwoners die er erg graag zouden blijven, zijn van geen tel. Het verlies aan waardevol erfgoed evenmin. Een terugkeer naar het vroegere dorp wensen is onrealistisch. De verwaarlozing en leegstand hebben al te lang aan het dorp gevreten .Maar er is wel een alternatieve bestemming die de wens van de huidige bewoners respecteert en tegelijk een meerwaarde zou betekenen voor de haven en de stad; als rurale kunst- en cultuuroase temidden van het havengedruis is dit dorp niet alleen springlevend, maar zelfs een ideaal oord voor iedereen".

Zo ver moet men niet gaan om een prachtig springlevend voorbeeld te vinden van een kunstenaarsdorp dat herrees uit het puin van een havenuitbreiding: "Ruigoord" bij Amsterdam. "Ruigoord" was een vissersdorp. De hele wijde omgeving werd ondergespoten met zand. Op de valreep "kraakten" actievoerders en kunstenaars de resten van het dorp, 35 jaar geleden. De overgebleven huisjes werden opnieuw bewoond, nieuwe gebouwd, het mooie protestantse kerkje werd een tempel van kwalitatief hoogstaande cultuur.

"PLACE TO BE"

"Ruigoord" staat internationaal op de kaart. Voortdurend hebben er grote muziekfestivals plaats, omringd door een massaal tentendorp. Er kwamen een café, een boekhandel,een kunstgalerij,... Er zijn kunstenaars ateliers. Er werden kinderen geboren die nu ook vader/moeder zijn. Lange tijd was "Ruigoord" een "illegaal" dorp. Enkele jaren geleden regulariseerde de stad Amsterdam het. Er is een regelmatige busverbinding. Vlak naast "Ruigoord" lig een enorm nooit gebruikt dok. Het is dé place to be voor naaktzwemmers, hun kinderen en honden. Wat "Ruigoord" kan, moet Doel ook kunnen.
(http://www.ruigoord.nl).

"Ruigoord" en "Den Hopsack" zijn duidelijk progressieve, groene, linkse initiatieven. Ik sleet vele nachtelijke uren voor en achter de toog van "Den Hopsack". Bezocht "Ruigoord" meermaals en haalde kunstenaars van dit "kraakdorp" naar Antwerpen. In "Den Hopsack", een decennia bestaand cultureel café waar activisten plannen uitbroeden, hadden memorabele manifestaties plaats. Er waren de buurtfeesten. Wannes Van De Velde kwam er jaarlijks gratis optreden, als steun. Vitalski en de net overleden poéte maudit Jean-Marie Berckmans zorgden er met "Bulderdrang" voor hilarische momenten. De activist/dichter Herman J.Claeys - die aan de wieg stond van de Brusselse "Dolle Mol" - is er met zijn maandelijks poësie programma "De Muzeval" een stuk van het meubilair. Logisch dat "Den Hopsack" de mensen van Doel in de armen sluit en de brouwer een vat bier schonk. (http://www.denhopsack.be/hopsite.htm)

DIEPBRUIN MET GROEN SAUSJE

Op de opening van de tentoonstelling trad de zangeres Soetkin Collier op. Ze bracht de ontroerende, intieme premiére van haar "Doelsong". ("Zachte woorden worden verpletterd onder grootschaligheid..." -"Zonder Doel is er geen bestaan...") Zachte woorden...Soetkin werd enkele jaren geleden belet deel te nemen aan het Eurosongfestival. Wegens haar wel erg extreem rechtse opvattingen en praktijken. Eerlijkheidshalve moeten we hierbij vermelden dat de Staatsveiligheid wel iets te gretig in dat al lang gekende bruin potje ging roeren. Om er de jonge Soetkin uit te vissen. Uiteraard heeft Soetkin een vader. Men kiest zijn vader niet. Die van haar, Ivo Collier, was jarenlang uitbater van de neo-nazi en VMO (Vlaamse Militanten Orde) kroeg "De Leeuw van Vlaanderen". Soetkin werd als jongere sterk beïnvloedt door dat milieu. Ze nam gas terug. Het lijkt er echter op dat dit vooral om tactische redenen was. Momenteel woont vader Ivo Collier in Kieldrecht, niet ver van Doel.(http://www.socialisme.be/blokbuster/2003/242nsv2.html).

In Doel is de groep "Vrijbuiters" actief, met een gelijknamig blad. De leider van de "Vrijbuiters" is Jan Creve, begin jaren '80 veroordeeld in het proces tegen de neo-nazistische privé militie "VMO". Nog al wat iets oudere bezoekers van "Den Hopsack" waren betrokken in gewelddadige contacten met de "VMO". Deze "Vrijbuiters" vormen in Kieldrecht een sterke concentratie van "Nieuw Rechts" en "Groen Rechts"."Orde en Traditie" is hun motto. Ze hebben zich ook in Doel genesteld.

Om hun ideeën te verspreiden gebruiken ze de taktiek van "entrisme", zachtjesaan binnendringen in alle onderdelen van de maatschappij. De brutale VMO-tactiek van vader Ivo Collier werd even opzij gezet, tot ze opnieuw bruikbaar wordt. De romantische songs van Soetkin vormen hierbij een machtig wapen. Terug naar de natuur, terug naar ons dorp, bloed, bodem, eer en trouw...

De progressieve, linkse activisten in Doel zijn zich bewust van dit diepbruine gevaar met een groen sausje, flirtend met het anarchisme, met banden met het "Vlaams Belang". Zelfs in de jaren zestig hadden de iets intelligentere VMO-ers en "Were-Di-ers" belangstelling voor een rechtse vorm van anarchisme en trachtten ze te infiltreren in de toenmalige jongerencultuur, zoals "Provo". "Samen tegen het Belgische gezag...". Toen dat mislukte kwam het in de buurt van "De Leeuw van Vlaanderen" tot gewelddadige veldslagen met de "bewoners" van de "Muze", het "Pannehuis", de "Mok",... De huidige oudere klanten van "Den Hopsack".

POESIEAVOND

De tentoonstelling in "Den Hopsack" duurt tot 30 oktober,Grote Pieter Potstraat 24,nabij de Grote Markt.

"Dichten over Doel" is een poësieavond in "Den Hopsack",op donderdag 11 september om 20u.Met dorpsdischter Mark Meekers en 13 gastdichters.Muzikale omlijsting Herman Van Puyenbroeck (cello).Gratis.

http://www.luisinpels.wordpress.com