Opel Antwerpen :: Waarom zou Europa Opel niet nationaliseren?

Meer dan een jaar terug lanceerde de PVDA een plan om Opel Antwerpen open te houden. Nu GM 2,7 miljard euro staatssteun vraagt om het licht uit te doen in Antwerpen wordt dat alternatief actueler dan ooit.

00

Opel is een dochteronderneming van de Amerikaanse multinational General Motors (GM). Het is de directieraad van dat bedrijf die de sanering van Opel heeft uitgewerkt. Die omvat de sluiting van de Antwerpse vestiging en de liquidatie van 5.600 werkplaatsen in de andere Opel-vestigingen. Maar het saneringsplan bevat wellicht ook nog een bijkomende sluiting van een andere Opel-vestiging. Alleen is daar nog geen duidelijkheid rond omdat de Amerikaanse directie een salamipolitiek hanteert: eerst Antwerpen dichtdoen en dan pas de sluiting van een tweede vestiging aankondigen en doorvoeren.

Voor dat saneringsplan voorziet de directie van GM een totaal bedrag van 3,3 miljard euro. Het cynische is dat ze daarvoor rekent op 2,7 miljard staatssteun van de Europese landen met een Opel-vestiging.  Wat rest, 600 miljoen euro, zal GM zelf financieren. Die 600 miljoen hoopt GM dan te recupereren door de overgebleven werknemers jaarlijks 265 miljoen te doen inleveren.

Europa kan en moet GM nationaliseren.

GM verwacht van de Europese landen dat ze belastinggeld investeren in de sluiting van twee vestigingen en in de liquidatie van meer dan 8.000 banen. Is het niet veel logischer dat deze landen samenwerken en dat staatsgeld gebruiken om Opel Europa te nationaliseren? Wie de tewerkstelling wil verdedigen in de Europese vestigingen moet zorgen dat hij mee aan de beslissingstafel zit.

Opel kopen is mogelijk.

GM stond een half jaar geleden op de rand van het failliet. In mei 2009 was het aandeel een pennystock geworden.¹ De totale wereldwijde beurswaarde van GM bedroeg toen nog amper 300 miljoen euro. GM heeft in juni 2009 bescherming tegen zijn schuldeisers gevraagd. Het bedrijf werd gesplitst in het ‘oude GM’ en in het ‘nieuw GM’. Het ‘oude GM’ bestaat alleen nog uit verplichtingen en schulden. Het ‘nieuw GM’ bundelt gezondere delen als Chevrolet, Cadillac en Opel. ‘Nieuw GM’ wordt niet op de beurs genoteerd. De Europese Commissie kan in naam van Europa een akkoord onderhandelen met ‘Nieuw GM’ om Opel Europa over te kopen. Op die manier wordt Opel een Europees overheidsbedrijf.

Opel als overheidsbedrijf kan sluitingen en afdanking voorkomen.

Een genationaliseerd Opel is levensvatbaar. Opel heeft een productiecapaciteit van twee miljoen wagens en een eigen research- en ontwikkelingscentrum in het Duitse Rüsselsheim, waar 7.000 mensen werken. Een overheidsbedrijf onder controle van de Europese Unie, kan de daling van de productie spreiden over alle Europese vestigingen. Samen met een arbeidsuurvermindering naar de 32 urenweek kan zo de overcapaciteit van 20 % weggewerkt worden.

Opel als overheidsbedrijf laat een alternatieve en milieuvriendelijke planning toe.

Door een autobedrijf te nationaliseren los je de crisis van overproductie in de automobiel natuurlijk niet op. Maar het geeft de Europese Unie wel de hefbomen voor een verantwoorde planning. In een genationaliseerd bedrijf kan men de research afstemmen op de uitdagingen van de 21ste eeuw. De automobielindustrie heeft meer dan ooit nood aan meer planning, een striktere beheersing van de capaciteit, de ontwikkeling van energiebesparende modellen en een alternatieve aanpak van het vervoersprobleem in onze maatschappij. Allemaal zaken die mogelijk worden in een overheidsbedrijf dat niet langer bestuurd worden in functie van de winst.

Een overheidsbedrijf verdient een andere, competente directie.

Opel als overheidsbedrijf kan een einde maken aan het mismanagement van de laatste jaren en de asociale politiek van CEO’s als Nick Reilly. Europa mag niet de fout maken die de Amerikaanse staat beging. ‘Nieuw GM’ is voor 61 % in handen van de Amerikaanse overheid. Toch liet Obama na om de vorige directie te vervangen. Er moet een nieuw management onder controle van de werknemers en hun vakbonden en van de bevolking komen. Onder overheidscontrole kunnen capabele mensen worden ingezet om een openbaar automobielbedrijf te runnen. Ook mensen uit eigen huis. Autobouwers in plaats van bankiers.

Vakbondsmobilisatie noodzakelijk

De nationalisatie van Opel zal er niet vanzelf komen. Het vakbondsfront moet dit nastreven en acties opzetten in de verschillende Europese landen met een Opelvestiging. Zonder dat kan er van een echte verzelfstandiging van Opel door een Europese nationalisatie niets in huis komen.

¹ Pennystocks zijn aandelen die minder dan een dollar kosten.

Belgische alternatieven?

Kan de regering de Antwerpse Opel-vestiging niet overnemen? De Antwerpse vestiging zou dan assemblageopdrachten kunnen aantrekken van verschillende automerken. En dit naar het voorbeeld van het Nederlandse Nedcar. 

Alle automerken kampen echter met overcapaciteit. Het aantrekken van assemblageopdrachten is dan ook een zeer onzekere zaak. Bovendien gaat de vergelijking met Nedcar niet op. Nedcar is nog steeds een dochteronderneming van het Japanse Mitsubishi en assembleert sinds 2006 uitsluitend modellen voor Mitsubishi. Sinds september 2008 is de productie gedaald en bedraagt de tijdelijke werkloosheid meer dan 60 %. Door de crisis in Japan heeft Mitsubishi aangekondigd dat de productie van Nedcar gemakkelijk kan overgenomen worden door de fabrieken in Japan. De voorziene samenwerking tussen Mitsubishi en PSA (Citroën en Peugeot) gaat niet door wegens de crisis. Met als gevolg dat een voorziene assemblage van een PSA-model niet doorgaat. De toekomst van Nedcar is zeer onzeker.

De loonkosten verminderen?

Bij elk bloedbad dat patroons dreigen aan te richten, zijn er andere patroons die dit aangrijpen om af te geven op de te hoge loonkosten in België. “België heeft geen loonkostenprobleem, wat economen als Geert Noels en Johan Van Overtveldt ook mogen beweren”, antwoordt de ACV-voorzitter Luc Cortebeeck in De Morgen. “Niet in de autosector en niet in de hele economie. Dat is een ideologisch discours dat verkeerd is. We liggen op de lijn of onder de prijs van onze buurlanden.”

Wat met de rest van de automobiel?

Het is juist dat alle merken met overcapaciteit kampen. Om de overcapaciteit te bannen is een socialistische maatschappij nodig. De Europese nationalisatie van Opel vormt een onmiddellijk alternatief voor de sluiting van twee Opel-vestigingen en de afdanking van 40.000 arbeiders en bedienden, zowel bij Opel zelf als bij de toeleveranciers. Het kan ook een toekomstige hefboom zijn om andere merken in dit overheidsbedrijf onder te brengen. 

Lees ook:

 PVDA eist dat Europa van Opel een Europees overheidsbedrijf maakt

 Persmededeling :: PVDA deelt solidariteitspamflet voor Opel uit op autosalon

 Persmededeling :: De PVDA steunt het verzet van de werknemers en hun vakbonden tegen de sluiting van Opel-Antwerpen

 Opel Antwerpen :: “De poorten zijn geblokkeerd, daarachter ligt onze oorlogsbuit”