Interpellatie Peter Mertens over Oosterweel

gemeenteraad 20 november 2013
Joachim

Interpellatie gericht aan: schepen voor mobiliteit Koen Kennis

Indiener: Peter Mertens

Op 18 oktober 2009 stemden 60% van de deelnemende Antwerpenaren tegen het BAM tracé. Op 22 september 2010 besliste de Vlaamse regering echter in samenspraak met het toenmalige Antwerpse stadsbestuur voor de bouw van een Oosterweeltunnel op het BAM tracé. Deze zou lopen van aan het Sportpaleis over het Noordkasteel tot op Linkeroever. Hierbij zou aan het Sportpaleis een 19 baanvakken  brede paperclip het verkeer op de Ring en van een op en afrittencomplex, de toegang tot de tunnel dienen te verzekeren. De Vlaamse regering bleef daarbij op haar standpunt van een vrachtwagenverbod in de Kennedytunnel en een tolheffing op de Oosterweeltunnel. Wel werd het concept van de Westelijke tangenten van het Meccano tracé, de A102 overgenomen en later ook een ondertunnelde R11 bis toegevoegd.

Het MER rapport voor de Oosterweelverbinding dat zopas bekend is geraakt is vernietigend voor dit  project van de Vlaamse regering , met haar vrachtwagenverbod in de Kennedytunnel en een tolheffing op de Oosterweeltunnel. Zowel op vlak van mobiliteit als op vlak van leefbaarheid kwam dit scenario er veruit het slechtste uit. Ik citeer uit de conclusies en geef dan enkele kerncijfers die de problematiek van de leefbaarheid met dit project treffend illustreren.

“Instellen van ‘Vrachtverbod Kennedytunnel en Tol in de overige tunnels’ verhoogt de totale belasting van de Kennedytunnel (ondanks dat er dan enkel personenwagens gebruik van maken) en de zuidelijke R1 bij alle Ontwikkelingsscenario’s doordat de spreiding van het verkeer over de tunnels die bij de Oosterweelverbinding zonder exploitatievariant redelijk goed is, wordt verschoven in minder evenwichtige zin. Hierdoor verhoogt de structurele file aan de Kennedytunnel t.o.v. de situatie zonder Exploitatievariant.” (Deelrapport Mobiliteit Conclusies p.254)

“Vergelijking van Figuur 18 en Figuur 28 uit de discipline lucht geeft nog eens aan dat de exploitatievariant ‘tol in de nieuwe Scheldetunnel en vrachtwagenverbod in de Kennedytunnel’op vlak van gezondheid niets bijdraagt aan het alternatief met A102 en R11 bis (REF1.2.0). Integendeel. De zone langs de R1 tussen de Kennedytunnel en de E313/E34 waar relevante concentratiedalingen optreden neemt af t.o.v. dit alternatief, REF1.2.0” (Deelrapport Mens-Gezondheid. p.78 en conclusies p.84)

“Globaal gezien, over alle parameters en over het hele studiegebied heen, scoort Meccano het best.” (Deelrapport Mens-Gezondheid. Conclusie p. 57) “Meccano met A102 en R11bis (REF2.2.0) scoort van de alternatieven met A102 en R11bis op vlak van gezondheid het best”  (Deelrapport Mens-Gezondheid. p.70) “Voor REF2.2.0 (Meccano+A104/R11bis) is het verschil met het Oosterweel alternatief op zich nog veel duidelijker. De zone langs de R1 waar zich voor dit alternatief relevante concentratiedalingen voor NO2 voordoen, neemt in oppervlakte sterk toe (zie Figuur 20 discipline lucht). De zone met concentratiedalingen is ook beduidend groter dan voor REF1.2.0.(Oosterweel +A104/R11bis ).  In tegenstelling tot REF1.2.0 (Oosterweel+A104/R11bis)  betekent REF2.2.0 (Meccano+A104/R11bis) immers ook voor de zone langs de ring ter hoogte van het deelgebied Deurne-N-Merksem-Luchtbal een duidelijke verbetering.” (Deelrapport Mens-Gezondheid. p.64)

En nu enkele cijfers uit het MER rapport die dit illustreren. Het netto aantal Antwerpenaren dat aan lagere NO2-concentraties, een goede parameter voor meting van de graad aan luchtvervuiling is blootgesteld, bedraagt bij realisatie van het miljarden euro project van de Vlaamse regering: Oosterweeltunnel op BAM tracé met vrachtverbod in de Kennedytunnel, amper 1722 personen. Wanneer daarentegen de tangenten worden gebouwd en het vrachtwagenverbod in de Kennedytunnel wordt opgeheven verhoogt dit aantal voor hetzelfde tracé naar 42.352 personen, die netto minder luchtvervuiling zullen ondervinden. Maar bij het Meccano tracé bedraagt het netto aantal Antwerpenaren dat blootgesteld zal zijn aan beduidend minder luchtvervuiling vergeleken met het nulscenario 111.511, meer dan één op vijf. Voornamelijk de mensen die het dichtste bij de ring wonen.

Tenslotte doet het MER rapport een verontrustende verslaggeving over hoe de BAM de aanpassing van het knooppunt Schijnpoort, het pijnpunt in haar tracé, door een zogenaamde  nieuwe uitvoeringsvariant wil vervangen. Ik citeer uit het MER rapport:

“In deze uitvoeringsvariant wordt de “paperclip”-aansluiting van de R1 op de Schijnpoortweg(links) vervangen door een verder zuidwaarts gelegen Hollands complex dat aansluit op een nieuwe lokale weg die de Singel verbindt met de Schijnpoortweg (rechts). Daardoor wordt het op- en afrijdend verkeer, dat in de basisvariant wordt afgewikkeld via één oprit en één afrit die vlakbij elkaar aansluiten op de Schijnpoortweg, verdeeld over twee relatief ver uit elkaar gelegen kruispunten, één op de Singel en één op de Schijnpoortweg, met telkens op- én afrijdend verkeer (dus in totaal vier rijrichtingen). Deze variant werd doorgerekend in het provinciaal verkeersmodel (zie deelrapport mensmobiliteit). Hieruit bleek dat door de grotere spreiding van het verkeer het knooppunt Schijnpoort meer benut wordt (kan worden), en dit zorgt voor een aanzienlijke toename van het verkeer op de Schijnpoortweg-Bisschoppenhoflaan (tijdens de avondspits +40% nabij de R1, afnemend tot +15% verder oostwaarts op de Bisschoppenhoflaan)”. (Deelrapport Mens-Gezondheid. p.100)

Dit knooppunt is nu reeds de belangrijkste hotspot van het Antwerps verkeersnet die de leefbaarheid van de wijken van Deurne Noord en rond Schijnpoort ernstig ondermijnt. De files tijdens het spitsuur op de Bisschoppenhoflaan zijn nu al dagelijkse kost. Wat gaat dat worden als dit verkeer nogmaals met 40% gaat toenemen?

 

Vragen

1. Zal de gemeenteraad, als hoogste orgaan van het stadsbestuur,  betrokken worden bij het advies dat de stad moet geven voor de opmaak van het MER? Zo ja, wanneer en op welke manier zullen de raadsleden zich hierop kunnen voorbereiden?

2. Is schepen Kennis op de hoogte van de nieuwe plannen van de BAM aan het sportpaleis? Is dit een piste die voor het bestuur wenselijk lijkt?